केराखेतीमा गोबारो किरा र रोग, कृषक मारमा



गुल्मी – गुल्मी मालिका गाउँपालिका ०६ अर्जैकी पितम कुमारी अर्याल उमेरले ६१ वर्षकी भइन् । उमेरले बुढ्यौली लागे पनि उनको जोस जागँर कुनै युवाको भन्दा कम छैन। कुनै समय उनको दैनिकी घरको काम र गाइबस्तुको हेरचाहमै बित्थ्यो। तर, आजभोली अर्यालको दैनिकी फेरिएको छ । 

बिहान आफ्नो घरको धन्दा सकेर उनी प्रायः बेलुकासम्म केरा बगैँचामै हुन्छिन् । २०६४ सालमा ४ बोटबाट सुरु गरेको केराखेती वर्षेनी फस्ट्याउँदै आएको छ । अर्यालको बारी यतिबेला केरा बगैँचा नै बनेको छ । उनको बगैँचामा झण्डै डेढ सय केराका बोट छन् । 


Advertisement

परम्परागत शैलीमा सुरु गरेको केरा खेती अहिले व्यावसायिक बनेको छ । उनले ५ रोपनी क्षेत्रफलमा केरा र तरकारी खेती गरिरहेकी छिन् । अर्यालले तरकारी तथा केरा खेतीबाट भएको आम्दानीले छोराछोरीको पढाइ तथा घर खर्च चलाउँदै आएकी छन् । केरामा गोबारो र रोगले बोट ढल्ने फल नलाग्ने गरेको अर्यालको गुनासो छ । उनि भन्छिन्, ‘केरा बिना विषादी गाउँमै उत्पादन हुने हुँदा राम्रै बजार पाएको छ। तर, रोग र किराका कारण केरा उत्पादन बढाउन सकिएको छैन्। लोकल केराको प्रतिगोटा २० रुपैयाँमा गाउँमै बिक्री हुन्छ । 

अर्यालले जस्तै सोही गाउँका धनिश्वर विष्ट वर्षौदेखि केरा तथा तरकारी खेतीमै तल्लीन छन् । बिष्टको कृषिकर्म देखेर जोकोहिकै मन लोभ्याउँछ । उनले तरकारी तथा फलफूलबाट घरखर्च र परिवारको दैनिकी धान्दै आएका छन् । विष्टका ९ छोरा छन् । उनका ९ छोरामध्ये ७ भाई सरकारी सेवामा १ छोरा अमेरिका र १ छोरा भाई व्यावसायमा आवद्ध छन् । 

यसलाई कृषिकर्मले दिएको सफलता मान्न सकिन्छ । उनी कृषीकर्मबाट उदाएका गाउँकै एक उदाहरणीय पात्र हुन् । पछिल्लो समय उनलाई छोराले समेत सघाउँदै आएका छन् । शिक्षक समेत रहेका छोरा अर्जुन बिष्टले २०७१ सालदेखि विभिन्न प्रजातीका दुईसय केराका बोट विस्तार गरेका छन् । 

मालिका गाउँपालिकाका केहि वडामा मात्रै केरा खेती हुन्छन् । जिल्लाभरमा कम केरा उत्पादन हुने दोस्रो स्थानीय तहमा पर्छ मालिका गाउँपालिका । कृषकमा प्राविधिक ज्ञान,तालिम,केराखेती बारे ज्ञानको कमीले विभिन्न रोग र किराले आक्रमण गर्ने सरसफाईको अभावमा बोट मर्ने समस्या रहेको कृषि प्राविधिक प्यारीलाल फडेराले जानकारी दिए । 

वडा कार्यालयले कृषकको समस्या पहिचान गरी समधान गर्न वडामा कृषि प्राविधिक समेत राखेको छ । व्यावसायिक कृषि तथा फलफुल खेतीगर्ने कृषकलाई प्राविधिक मार्फत आफ्ना समस्या राख्न र समधान गर्न उचित कार्यक्रम गरिने मालिका गाउँपालिका ६ का वडाध्यक्ष दीपक भण्डारीले बताए । पछिल्लो समय ग्रामिण क्षेत्रका कृषकको केराखेतीमा आर्कषण बढ्दै गएको छ । तर,केरामा लाग्ने रोग किरा र प्राविधिक ज्ञानको अभावका कारण गुल्मीका कृषकले केराबाट मनग्य आम्दानी भने लिन सकिरहेका छैनन् । 

यो पढेपछि तपाईलाई कस्तो लाग्यो ?


गुल्मी खबर
गुल्मी खबर डट कम २०८० चैत्र २० गतेबाट नागरिक सन्देश मिडिया प्रा.लि. द्वारा संचालित नेपाली भाषाको अनलाइन समाचार पोर्टल हो ।गुल्मी खबर डट कममा प्रकाशित सामाग्री बारे कुनै गुनासो, सूचना तथा सुझाव भए हामीलाई ([email protected]) मा मेल पठाउन वा ९८५७०६७७३८ फोन गर्न सक्नुहुने छ ।

Advertisement
विज्ञापन